Urlop ojcowski, rodzicielski i L4 w służbie wojskowej, wypowiedzenie stosunku służby, ekwiwalent urlopowy

Urlop ojcowski i urlop rodzicielski w służbie wojskowej

Osoby odbywające zawodową służbę wojskową mają prawo do urlopu ojcowskiego oraz urlopu rodzicielskiego. Wynika to wprost z art. 284 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny, zgodnie z którym:

„Żołnierzowi zawodowemu przysługuje prawo do urlopu macierzyńskiego, uzupełniającego urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu ojcowskiego, urlopu rodzicielskiego oraz urlopu opiekuńczego (…) na zasadach i w wymiarze określonych w przepisach ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, z zastrzeżeniem art. 285.”

Urlop rodzicielski przysługuje w wymiarze do 41 tygodni przy urodzeniu jednego dziecka oraz do 43 tygodni w przypadku porodu mnogiego, łącznie dla obojga rodziców. Każdemu z rodziców przysługuje nieprzenoszalne 9 tygodni urlopu. Zgodnie z art. 182(1c) Kodeksu pracy urlop ten może być udzielony jednorazowo albo maksymalnie w 5 częściach, nie później niż do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy 6 lat.

Wniosek o urlop rodzicielski składa się w formie papierowej lub elektronicznej co najmniej 21 dni przed planowanym rozpoczęciem urlopu. Do wniosku należy dołączyć m.in. odpis skrócony aktu urodzenia dziecka oraz oświadczenie dotyczące korzystania z urlopu przez drugiego rodzica. Decyzję o udzieleniu urlopu podejmuje dowódca jednostki.

Za okres urlopu rodzicielskiego przypadającego na część wykorzystywaną przez ojca przysługuje 70% miesięcznego uposażenia, zgodnie z art. 454 ust. 4 ustawy o obronie Ojczyzny.

Urlop ojcowski może być wykorzystany do ukończenia przez dziecko 12. miesiąca życia. Udziela się go na pisemny wniosek składany co najmniej 7 dni przed rozpoczęciem urlopu, a dowódca ma obowiązek taki wniosek uwzględnić. Urlop ten może być wykorzystany jednorazowo albo w dwóch częściach, z których każda trwa co najmniej tydzień. Za czas urlopu ojcowskiego przysługuje zasiłek macierzyński w wysokości 100% podstawy wymiaru.

Składanie wniosków urlopowych w trakcie zwolnienia lekarskiego

Przebywanie na zwolnieniu lekarskim nie wyklucza możliwości złożenia raportu o urlop ojcowski lub rodzicielski. Wnioski te mogą być składane również w okresie L4. Każdorazowo decydujące znaczenie ma jednak decyzja dowódcy jednostki oraz prawidłowe zachowanie terminów ustawowych.

Wypowiedzenie stosunku służbowego podczas L4

Żołnierz zawodowy może złożyć wypowiedzenie stosunku służbowego również w trakcie zwolnienia lekarskiego. Fakt przebywania na L4 nie stanowi przeszkody do skutecznego złożenia oświadczenia woli. Procedurę tę reguluje rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 29 stycznia 2008 r. w sprawie zwalniania żołnierzy zawodowych z zawodowej służby wojskowej.

Wypowiedzenie składa się w formie pisemnej do organu zwalniającego, bezpośrednio w jednostce lub listem poleconym. Złożenie wypowiedzenia obliguje organ do wydania decyzji o zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej. Zgodnie z art. 231 ust. 2 ustawy o obronie Ojczyzny okres wypowiedzenia wynosi trzy miesiące i kończy się w ostatnim dniu miesiąca.

W okresie wypowiedzenia możliwe jest dalsze korzystanie ze zwolnienia lekarskiego, jednak po upływie 12 miesięcy niezdolności do służby choroba może stanowić podstawę do zwolnienia ze służby na podstawie art. 128 i 146 ustawy o obronie Ojczyzny. Ostateczną decyzję podejmuje dowódca, zwykle po uzyskaniu orzeczenia wojskowej komisji lekarskiej.

Ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy

Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wypłacany jest po zakończeniu lub wygaśnięciu stosunku służby wojskowej. Zgodnie z art. 95 i 97 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, ekwiwalent przysługuje za urlop niewykorzystany w roku zwolnienia oraz za lata poprzednie, jednak nie więcej niż za trzy lata.

Co do zasady, w okresie wypowiedzenia dowództwo może zobowiązać żołnierza do wykorzystania zarówno bieżącego, jak i zaległego urlopu wypoczynkowego. Decyzja w tym zakresie należy do przełożonego, a żołnierz nie ma możliwości skutecznej odmowy, jeżeli urlop zostanie udzielony.